آمپول سینووِسک برای آرتروز زانو چه تاثیری دارد؟ +عوارض و مقایسه

آمپول سینووسک (Synvisc) یکی از شناخته‌شده‌ترین روش‌های درمانی در بیماران مبتلا به آرتروز زانو است که بیشتر با نام تزریق ژل به زانو شناخته می‌شود. این آمپول با جایگزین کردن هیالورونیک اسید در مفصل، نقش یک روان‌کننده طبیعی را ایفا می‌کند و هدف آن کاهش درد، افزایش حرکت و به تعویق انداختن نیاز به جراحی تعویض مفصل است. تزریق ژل یا تزریق آمپول سینووسک معمولا ۶ ماه یا بیشتر ماندگاری اثر دارد.

آمپول سینووسک چیست؟

آمپول سینووسک (Synvisc) از هیالورونیک اسید ساخته شده است و برای بیماران مبتلا به آرتروز زانو به‌صورت تزریق داخل مفصلی انجام می‌شود. هیالورونیک اسید ترکیبی است که به طور طبیعی در مایع مفصلی وجود دارد و نقش روان‌کننده و ضربه‌گیر برای مفصل ایفا می‌کند. در آرتروز، میزان و کیفیت این ماده کاهش پیدا می‌کند و همین مسئله باعث خشکی مفصل زانو، کاهش حرکت و ایجاد درد می‌شود. تزریق سینووسک در واقع با جایگزینی این ماده، به بازگرداندن خاصیت لغزندگی مفصل و بهبود درد و عملکرد حرکتی زانو کمک می‌کند.

کاربرد آمپول سینووسک برای آرتروز

آمپول سینووسک به‌طور ویژه برای کاهش علائم آرتروز زانو به‌کار می‌رود و هدف آن بازگرداندن روانی حرکت مفصل و کم کردن درد مداوم است. سینووسک زمانی توسط پزشک تجویز می‌شود که داروهای خوراکی، فیزیوتراپی یا حتی تزریق کورتون نتوانسته‌ باشد درد زانو را کنترل کنند. پزشک برای پیشگیری یا به تعویق انداختن نیاز به جراحی زانو، این آمپول را به بیمار توصیه می‌کند. سینووسک مستقیماً داخل مفصل تزریق می‌شود و با افزایش لغزندگی مفصل، فشار و اصطکاک را کم می‌کند.

نتیجه آمپول سینووسک معمولاً کاهش درد مداوم زانو، بهبود توانایی در راه رفتن، بالا و پایین رفتن از پله یا انجام کارهای روزمره است. برخلاف داروهای خوراکی که اثر کوتاه دارند یا کورتون که فقط چند هفته کمک می‌کند، سینووسک به‌تدریج ظرف سه تا چهار هفته اثر خود را نشان می‌دهد و در بسیاری از بیماران تا شش ماه یا بیشتر ماندگار است.

مطالعه بیشتر: درمان آرتروز زانو برای همیشه

نحوه تزریق

تزریق آمپول سینووسک باید توسط پزشک متخصص و در شرایط کاملاً استریل انجام شود. درمان معمولاً شامل سه تزریق متوالی است که هر کدام در فاصله‌ی یک هفته انجام می‌شوند. در برخی موارد بسته به تشخیص پزشک، از شکل تک‌دوز دارو نیز استفاده می‌شود.

مراقبت‌های بعد از تزریق آمپول سینووسک

تزریق ژل به زانو به‌طورکلی نیاز به مراقبت خاصی ندارد اما رعایت نکات زیر کمک می‌کند تا فرد با هیچ عارضه‌ای مواجه نشود.

• استراحت کوتاه: در ۲۴ تا ۴۸ ساعت اول بهتر است فعالیت‌های سنگین، ایستادن طولانی یا بالا و پایین رفتن زیاد از پله انجام ندهید.
• یخ گذاشتن: اگر زانو بعد از تزریق کمی متورم یا گرم شد، می‌توانید هر چند ساعت یک‌بار به مدت ۱۰ تا ۱۵ دقیقه کیسه یخ روی آن بگذارید.
• پرهیز از فشار زیاد: تا چند روز از ورزش‌های سنگین، دویدن یا بلند کردن اجسام سنگین خودداری کنید.
• استفاده از زانوبند طبی (زاپیامکس): پزشک ممکن است بعد از تزریق آمپول سینووسک، استفاده از زانوبند زاپیامکس را تجویز کند تا تاثیر تسکینی و ضدالتهابی زانوبند را افزایش دهد. زاپیامکس به‌عنوان یکی از بهترین زانوبندهای مناسب برای آرتروز زانو است.
• حرکت سبک: پیاده‌روی آرام یا حرکات سبک کششی پس از یکی دو روز مشکلی ندارد و حتی به بهتر شدن نتیجه کمک می‌کند.
• توجه به علائم غیرعادی: اگر تورم شدید، درد غیرمعمول یا تب ایجاد شد، باید سریع به پزشک اطلاع دهید.

چه کسانی کاندید تزریق آمپول سینووسک هستند؟

تزریق آمپول سینووسک برای همه بیماران مبتلا به آرتروز مناسب نیست و معمولاً زمانی توصیه می‌شود که درمان‌های ساده‌تر پاسخ کافی نداده باشند. به طور کلی، گروه‌های زیر بیشترین سود را از تزریق آمپول سینووسک می‌برند.

• بیماران مبتلا به آرتروز زانو در گرید ۲ و ۳ که هنوز فضای مفصلی کاملاً از بین نرفته است.
• افرادی که داروهای خوراکی ضدالتهاب و مسکن‌ها را مصرف کرده‌اند اما پاسخ کافی نگرفته‌اند یا دچار عوارض جانبی شده‌اند.
• بیمارانی که با وجود فیزیوتراپی زانو و تغییر سبک زندگی (کاهش وزن، ورزش سبک) همچنان درد یا خشکی مفصل دارند.
• کسانی که به‌طور موقت با تزریق کورتون بهبود یافته‌اند ولی اثر آن کوتاه‌مدت بوده است.
• بیماران مسن یا کسانی که شرایط پزشکی خاص دارند و عمل جراحی برایشان پرخطر محسوب می‌شود.

چه کسانی نباید آمپول سینووسک را تزریق کنند؟

آمپول سینووسک برای همه‌ بیماران آرتروز مفید و موثر نیست و برای برخی از افراد حتی می‌تواند با عوارض و آسیب همراه باشد. افرادی که یکی از شرایط زیر هستند، کاندید مناسبی برای تزریق این آمپول نیستند.

• افرادی که عفونت فعال در مفصل یا اطراف محل تزریق دارند.
• بیماران با التهاب یا عفونت پوستی در نزدیکی مفصل زانو.
• کسانی که حساسیت شناخته‌شده به هیالورونیک اسید یا فرآورده‌های مشابه دارند.
• افرادی که به محصولات پرندگان (مانند پروتئین مرغ و تخم‌مرغ) حساسیت شدید دارند، چون برخی انواع سینووسک از این منابع تهیه می‌شود.
• بیمارانی با آرتروز بسیار پیشرفته (گرید ۴) که فضای مفصل تقریباً از بین رفته؛ در این شرایط اثر درمان ناچیز است و جراحی گزینه بهتری محسوب می‌شود.
• کسانی که اخیراً جراحی یا آسیب جدی در همان مفصل داشته‌اند، مگر با نظر مستقیم پزشک متخصص.

آیا آمپول سینووسک عوارض دارد؟

تزریق ژل به زانو با داروی در مجموع یک درمان ایمن به حساب می‌آید و عوارض جدی آن بسیار نادر است. بیشتر بیماران فقط ممکن است تا یکی دو روز بعد از تزریق کمی درد، تورم یا گرمی زانو را تجربه کنند که معمولاً خودبه‌خود برطرف می‌شود. در موارد نادر ممکن است تجمع مایع یا التهاب کوتاه‌مدت ایجاد شود. عفونت یا واکنش آلرژیک بسیار کم اتفاق می‌افتد و علت تأکید پزشکان بر تزریق در شرایط استریل همین است.

به طور کلی، در مقایسه با مصرف طولانی‌مدت مسکن‌ها یا تزریق‌های مکرر کورتون، سینووسک عوارض سیستمیک بسیار کمتری دارد و برای بسیاری از بیماران گزینه‌ مطمئن‌تری محسوب می‌شود.

نکته مهم: اگر پزشک تشخیص داده که کاندید مناسبی برای آمپول سینووسک هستید، نگران عوارض نباشید. مزایای این آمپول در کاهش درد و بهبود حرکت، معمولاً بیشتر از ریسک‌های احتمالی است.

کدام برای آرتروز زانو بهتر است؟ ژل، کورتون یا PRP؟

بیماران با آرتروز زانو که درد و علائم آرتروز زانو در آن‌ها با دارو و فیزیوتراپی کنترل نمی‌شود، معمولاً در مقابل سه انتخاب قرار می‌گیرند. البته تصمیم نهایی توسط پزشک گرفته می‌شود. آمپول کورتون درد را خیلی سریع کم می‌کند اما ماندگاری کوتاهی دارد. روش تزریق ژل به زانو یا همان آمپول سینووسک دیرتر اثر می‌گذارد اما ماندگاری اثر بیشتری نسبت به کورتون دارد. گزینه دیگر که روشی طبیعی‌تر است و ماندگاری بیشتری دارد، تزریق پی آر پی است که در بعضی بیماران می‌تواند التهاب را کم کند و روند ترمیم را تحریک کند.

مطالعه بیشتر: سلول‌درمانی برای زانو درد

در جدول زیر مقایسه بین این سه درمان تزریقی برای آرتروز زانو را می‌بینیم.

تزریق ژل به زانو (سینووسک و مشابه‌ها)

در این روش پزشک ژل حاوی هیالورونیک اسید را با سرنگ مخصوص، مستقیماً داخل فضای مفصل زانو تزریق می‌کند. تزریق معمولاً در مطب یا کلینیک و در شرایط استریل انجام می‌شود.

دفعات تزریق: یک دوره درمان اغلب شامل سه تزریق با فاصله یک هفته است (برخی برندها تک‌دوز هستند).

تزریق کورتون داخل مفصل

کورتون یک داروی ضدالتهاب قوی است که توسط پزشک با سرنگ مستقیم به مفصل تزریق می‌شود. عمل تزریق کوتاه و ساده است و در همان جلسه درد و التهاب کاهش پیدا می‌کند.

دفعات تزریق: معمولاً بیش از چند بار در سال انجام نمی‌شود، چون تکرار زیاد می‌تواند برای مفصل مضر باشد.

تزریق PRP (پلاسمای غنی از پلاکت)

در پی آر پی ابتدا از خود بیمار خون گرفته می‌شود، سپس در دستگاه سانتریفیوژ، پلاسمای غنی از پلاکت جدا می‌شود. همین پلاسمای تغلیظ‌شده در همان جلسه با سرنگ به داخل مفصل تزریق می‌شود.

دفعات تزریق: معمولاً یک تا سه بار تزریق با فاصله چند هفته انجام می‌شود.

آیا تزریق ژل به زانو (آمپول سینووسک) ارزش دارد؟

تزریق ژل به زانو درمان قطعی آرتروز نیست، اما در بسیاری از بیماران ارزش بالایی دارد. اگرچه هزینه آن از تزریق کورتون بیشتر است، اما ماندگاری اثر طولانی‌تر و عوارض کمتر باعث می‌شود برای بیمارانی که به دنبال راهی ایمن‌تر و پایدارتر هستند انتخاب مناسبی باشد. مهم‌ترین دستاورد این تزریق، بهبود کیفیت زندگی است؛ یعنی فرد بتواند برای چند ماه بدون درد شدید راه برود، پله بالا برود یا فعالیت‌های روزمره‌اش را راحت‌تر انجام دهد.

از سوی دیگر، این درمان برای کسانی که هنوز نمی‌خواهند یا نمی‌توانند جراحی تعویض مفصل انجام دهند، نوعی «زمان خریدن» محسوب می‌شود. در واقع، ژل می‌تواند عمل جراحی را ماه‌ها یا حتی سال‌ها به عقب بیندازد.

سوالات متداول

آمپول سینووسک برای چه گریدی از آرتروز مناسب است؟

برای آرتروز زانو در گرید ۲ و ۳ مؤثر است، اما در مراحل خیلی پیشرفته (گرید ۴) تأثیر چندانی ندارد.

تفاوت آمپول سینووسک با آمپول سینووکس چیست؟

سینووسک برای آرتروز زانو و حاوی هیالورونیک اسید است، در حالی‌که سینووکس داروی اینترفرونی برای ام‌اس است.

بعد از تزریق آمپول سینووسک می‌توان ورزش کرد؟

بعد از ۲۴ تا ۴۸ ساعت استراحت، انجام ورزش‌های سبک مثل پیاده‌روی یا شنا مشکلی ندارد.

چند بار می‌توان آمپول سینووسک را تزریق کرد؟

معمولاً یک دوره سه‌تزریقی دارد و در صورت نیاز می‌توان هر ۶ تا ۱۲ ماه تکرار کرد.

آیا آمپول سینووسک عمل زانو را عقب می‌اندازد؟

بله، با کاهش درد و بهبود حرکت می‌تواند عمل تعویض مفصل را ماه‌ها یا سال‌ها به تعویق بیندازد.